Во име на „алтернативниот израз“, сè почесто се продаваат празни провокации, естетика на распад и намерно уривање на секој критериум за вредност. Кога шокот е единствената содржина, а скандалот единствената порака, тогаш не станува збор за храбра уметност, туку за интелектуален банкрот.

Најтажниот дел не е она што се случува на сцената, туку она што се случува во публиката. Луѓе кои аплаудираат, одобруваат и се убедуваат себеси дека присуствуваат на нешто возвишено, само затоа што некој им рекол дека тоа е „современа уметност“. Како да е забрането да се каже дека царот е гол.

Иронијата е што не сме далеку од надреален перформанс што веќе го живеевме како општество. Народ кој прифати да му се смени сопственото државно име под политички притисок, денес тешко може да биде изненаден од каква било апсурдност претставена како прогрес. Кога реалноста ќе стане поневеројатна од сатирата, тогаш секој ваков перформанс изгледа само како продолжение на истата приказна – приказна во која од луѓето се бара да го негираат сопствениот разум и да аплаудираат на она што до вчера би го сметале за бесмислица.

Затоа главното прашање не е дали ова е уметност. Главното прашање е: каква општествена одговорност носат авторите и организаторите? Која е конкретната порака што сакаат да ја пренесат? Што точно треба да научи, почувствува или разбере публиката, освен дека границите на вкусот, смислата и достоинството можат бескрајно да се поместуваат?

Ако единствената вредност на едно дело е тоа што предизвикува шок, тогаш и сообраќајна несреќа е уметност. Ако единствената цел е да се скандализира јавноста, тогаш не зборуваме за култура, туку за спектакл на декаденција кој се обидува да се легитимира преку зборот „уметност“.

Не секоја провокација е храброст. Понекогаш е само недостаток на идеја маскиран како авангарда.

The post АВАНГАРДА ИЛИ ИНТЕЛЕКТУАЛЕН БАНКРОТ? first appeared on Кепенци.

Првично е развиен за лица со дијабетес тип 2, а подоцна истиот молекул доби и посебна верзија за третман на дебелина. Една од причините за огромната популарност е тоа што кај многу пациенти води до значително намалување на телесната тежина. Истражувањата покажале дека семаглутид може да помогне и во намалување на кардиоваскуларниот ризик кај лица со прекумерна тежина.

Сепак, експертите предупредуваат дека Оземпик не е „магична инјекција“ за слабеење. Најчестите несакани ефекти се мачнина, повраќање, дијареја, запек и други дигестивни проблеми, а во одредени случаи постои ризик и од воспаление на панкреасот, проблеми со жолчното ќесе и дехидратација. Посебно внимание привлекуваат и предупредувањата поврзани со тироидната жлезда.

Во американските упатства постои предупредување за можен ризик од одредени тумори кај животни, иако засега нема доказ дека истиот ефект е потврден кај луѓе. Во последно време се отвори и прашањето дали лекот може да влијае врз коскената густина. Дел од студиите покажуваат можна загуба на коскена маса, особено кај луѓе што брзо губат тежина, но научниците нагласуваат дека темата сè уште се истражува. Лекарите потенцираат дека Оземпик има јасна медицинска намена и не треба да се користи без стручна проценка. Најсоодветен е за пациенти со дијабетес тип 2 или лица со сериозен метаболен ризик, а не како брзо решение за „козметичко“ слабеење.

Во Македонија лекот е регистриран, но институциите предупредуваа и за појава на фалсификати, поради што се советува да не се купува преку неофицијални канали. Иако Оземпик за многумина претставува важен медицински напредок, експертите предупредуваат дека станува збор за моќна терапија што бара внимателна употреба и лекарски надзор.

The post ОЗЕМПИК: ЛЕК ЗА ДИЈАБЕТЕС ШТО СТАНА ГЛОБАЛЕН ФЕНОМЕН ЗА СЛАБЕЕЊЕ first appeared on Кепенци.

Историските факти се јасни: Светите Кирил и Методиј ја создаваат глаголицата, првото словенско писмо. Кирилицата настанува подоцна, преку нивните ученици, во книжевните центри на Охридската школа. Тоа е елементарно познавање на словенската писменост кое се учи уште во основното образование.

Но прашањето денес не е само кој што не научил. Прашањето е: кој образува генерации што не ги знаат ни основните цивилизациски факти?

Со години образовниот систем се претвора во простор каде што компетентноста сè почесто е заменета со партиска подобност. Наместо знаење, критериум стануваат партиска книшка, роднинска врска или политичка послушност. Последицата е видлива — институции полни со формално вработени, но суштински необразовани кадри, кои потоа образуваат нови генерации.

Тука почнува вистинската декаденција на едно општество.

Проблемот не би бил толку сериозен доколку незнаењето останеше личен недостаток. Но кога неедуцирани просветни работници создаваат нови неедуцирани генерации, тогаш државата почнува системски да произведува функционална неписменост. Учениците не учат да размислуваат, туку да меморираат. Не учат факти, туку шаблони. Не се воспитуваат во љубопитност, туку во просечност.

А кога образованието ќе стане формалност без суштина, логично се отвора и најнепријатното прашање: дали ваквото формално образование воопшто ја исполнува својата функција?

Дипломи има сè повеќе, а знаење сè помалку. Наставни програми постојат, но критичка мисла исчезнува. Имаме институции, но дали навистина имаме образование?

Општество што не ги познава ни темелите на сопствената писменост, тешко може да зборува за култура, интелект или напредок. А уште потешко — за иднина.

The post Писменост на хартија, неписменост во пракса first appeared on Кепенци.

Ментален товар: Постојаниот невидлив товар од обврски околу работата, домот и децата го држи нервниот систем во постојан режим на тревога.

Последици врз организмот
Симптоми: Се јавуваат хроничен умор, будење ноќе, подуеност, анксиозност и опаѓање на косата.

Тежина: Хормонот нè тера да бараме брза енергија преку шеќер, што води до таложење масти околу стомакот.

Основни чекори за олеснување
Решенија: Потребни се редовен сон, пешачење, намалување на кофеинот и исклучување на телефонот пред спиење.

The post КОРТИЗОЛОТ КАЈ ЖЕНИТЕ first appeared on Кепенци.

Имот и акции: Неговото сегашно богатство е меѓу шестотини шеесет и седум и седумстотини деведесет и осум милијарди долари. Тој поседува меѓу четириесет и два и четириесет и четири проценти од СпејсИкс, чија вредност на берзата би можела да достигне до два трилиони долари.

Краен статус: Доколку се пресметаат и неговите удели во Тесла, Д Боринг Компани и Неуралинк, тој е главен кандидат да ја пробие границата од еден трилион долари до дваесет илјади дваесет и седма година.

The post ИЛОН МАСК БИ МОЖЕЛ ДА СТАНЕ ПРВИОТ ТРИЛИОНЕР first appeared on Кепенци.

Пептидини: Овие специфични микропротеини потекнуваат од „темниот геном“, кој претходно погрешно се сметаше за „ѓубре“ ДНК.

Масивна анализа: За пронаоѓање на точно илјада седумстотини осумдесет и пет молекули беа обработени три милијарди и седумстотини милиони податоци.

Врска со ракот: Пептидинот од генот OLMILINC е поврзан со преживувањето на канцерогените клетки. Неговото блокирање го запира нивниот раст.

Значење
Идна терапија: Истражувањето објавено во списанието „Нејчер“ отвора нови патишта за лекување на кардиоваскуларни и ракови заболувања.

Заклучок: Откритието на овој занемарен слој во ДНК фундаментално го менува нашето познавање на човечката биологија.

The post ОТКРИЕНИ ТЕМНИ ПРОТЕИНИ ВО ЧОВЕЧКИТЕ КЛЕТКИ first appeared on Кепенци.

Времетраење: Работниците започнуваат осумнаесетдневен штрајк од четврток.

Опсег: Синдикатот претставува околу седумдесет и четири илјади вработени.

Ризик: Штрајкот би можел негативно да влијае врз глобалното производство на чипови.

Контекст
Незадоволство: Работниците бараат соодветна компензација поради силниот раст на профитот на компанијата, поттикнат од бумот во вештачката интелигенција.

Заклучок: Оваа радикална мерка следува по целосниот колапс на последната рунда преговори меѓу раководството и вработените.

The post ОСУМНАЕСЕТДНЕВЕН ШТРАЈК ВО САМСУНГ first appeared on Кепенци.

Експертите советуваат вечерниот оброк да биде лесен, хранливо богат и со ниска содржина на натриум. Наместо тешка и солена храна, фокусот треба да биде на намирници богати со калиум, калциум и магнезиум – минерали што помагаат во опуштање на крвните садови и подобра циркулација.

Најдобар избор се зеленчуци како спанаќ, кељ, брокула и пиперки, кои природно помагаат во исфрлање на вишокот натриум од организмот. Во комбинација со тоа, се препорачуваат посни протеини како лосос, пилешко или мисиркино бело месо без кожа, како и растителни извори на протеини како леќа и наут.

Лососот е особено корисен поради омега-3 масните киселини, кои придонесуваат за здравје на срцето и намалување на воспалителните процеси. Според нутриционистите, избегнувањето преработена и пресолена храна навечер може значително да помогне во контролата на хипертензијата. Со правилен избор на вечера, контролата на крвниот притисок може да започне уште денес – директно од вашата кујна.

The post ВЕЧЕРАТА ШТО ГО ДРЖИ КРВНИОТ ПРИТИСОК ПОД КОНТРОЛА first appeared on Кепенци.

Крлежи: Мора да се извадат стручно во рок од дваесет и четири часа поради ризик од Лајмска болест.

Превенција
Облека: Носете долги ракави и затворени обувки во тревнати предели.

Заштита: Користете репеленти, мрежи на прозорците или витамин Беден (Тиамин).

Заклучок: Превенцијата и брзиот преглед на телото по престој во природа се клучни за безбедноста.

The post БРЗ ВОДИЧ ЗА УБОДИ ОД ИНСЕКТИ first appeared on Кепенци.

Клучни факти
Калории: Во сто грама јадро има дури шестотини и педесет калории и шеесет и пет грама масти.

Срце: Содржи ALA(Alpha-Linolenic Acid) OMEGA 3 масни киселини кои ги штитат крвните садови, но не смее да се претера со внесот.

Мозок: Составот е корисен за организмот, но плодот не е лек против деменција или за подобро помнење.

Лист од орев: Европската агенција IMA го препорачува само за површински воспаленија на кожата и потење на дланките.

Ограничување: Препаратите од лист не смеат да се ставаат на отворени рани.

Заклучок: Американската FDA го поддржува влијанието на оревите врз здравјето, но само како дел од балансирана исхрана со малку заситени масти.

The post ОРЕВОТ ВО НАРОДНАТА МЕДИЦИНА И НАУКАТА first appeared on Кепенци.