Во време кога сѐ повеќе се зборува дека македонистиката и изучувањето на македонскиот јазик е сѐ помалку атрактивно кај новите студенти и младите воопшто, сметаме дека треба да се предочат и истакнат актуелните позитивни примери, како мотивација и поттик за идните генерации македонисти. Проф. Јанушева е еден од таквите примери.
Виолета Јанушева е редовен професор на Педагошкиот факултет при Универзитетот „Св. Климент Охридски“ во Битола, по предмети од областа македонистика и оценување на постигањата на учениците. Нејзиниот научен интерес е посебно насочен кон стандардниот македонски јазик. Има објавено над 135 научни и стручни трудови, меѓу кои 6 се универзитетски учебници.
Кои се клучните моменти во оформувањето на Вашата кариера?
– Меѓу клучните и исклучително важни моменти сакам да ја споменам поддршката на мојот ментор и професор д-р Људмил Спасов, кој е познато и признато име не само во македонската лингвистичка заедница туку и пошироко. Како човек со исклучително богата научна мисла, тој, во најголема мера, ја поттикна мојата љубопитност и го насочи мојот професионален развој, за што му сум бескрајно благодарна.
Дали имате омилени теми поврзани со стандардниот македонски јазик?
– Да, особено ме интересираат лекискологијата, морфосинтаксата, синтаксата и стилистиката. Содржините од овие научни дисциплини се секогаш многу актуелни и придонесуваат за развој на повисоките когнитивни процеси, како што се: критичкото мислење на студентите и решавањето проблеми. Да ја земеме за пример лексикологијата. По појавата на пандемијата, во македонскиот јазик се појавуваат голем број нови зборови што се однесуваат на неа. Во однос, пак, на новите зборови, досега, ретко кој можел да биде сведок на точниот временски период во кој навлегува новиот зборот. Со појавата на зборови, како корона и КОВИД и на голем број зборови изведени од нив, како корона-тест или КОВИД-амбуланти, сите ние сме сведоци на точниот временски период, а тоа е во февруари 2020 г. кога се појавува првиот случај на заболен од оваа болест во Македонија. Или, на пример, морфосинтаксата нуди голем број содржини кои сѐ уште не се доволно испитани во македонскиот јазик, па секоја таква содржина е потенцијална тема за дипломска работа, магистерска теза или докторски труд.
Го познаваат ли студентите добро македонскиот јазик?
– Има студенти што имаат задоволителни, па и солидни знаења за македонскиот јазик. Има студенти што не ги познаваат, на пример, основните зборовни групи. Тоа, секако, зависи од голем број фактори, меѓу кои поважни се вниманието што му се посветува на јазикот во основното и средното образование, мотивацијата, интересот и сл.
Кој стил на предавање го практикувате?
– Во основа, јас сум многу отворена личност и, во таа насока, кога „предавам“, предавањето не се сведува на тоа студентите само да слушаат и да се пасивни во текот на часот. Користам јасен и разбирлив јазик и различни форми на работа и поттикнувам дискусија и креативно мислење. За мене е важно да го слушнам гласот на студентите за одреден проблем или појава. Мислам дека сум една од ретките, што практикува и устен дел од испитот по кој било предмет. Усниот одговор кажува многу повеќе за „знаењето“ на студентите.
Што значи за Вас професијата универзитетски професор
– За мене, пред сѐ, тоа е можност да им пренесам на младите генерации дел од моето богато искуство како наставник и истражувач, кај нив да развијам чувство за јазикот како основно идентитетско обележје и свест за постојаната потреба од чување и унапредување на стандарднојазичната норма.
